1 Haziran 2026 – ABD merkezli Lockheed Martin savunma sanayi şirketi, F-35 savaş uçaklarında uzun süredir devam eden termal yönetim problemlerini hafifletmek amacıyla 100 milyon dolarlık yeni bir sözleşme imzaladı. ABD Deniz Hava Sistemleri Komutanlığı (NAVAIR) tarafından verilen bu sözleşme kapsamında, 2030 yılına kadar F-35A ve F-35B modelleri için toplam 1.459 adet fren sistemi ısı emici bileşeni üretimi gerçekleştirilecek.
F-35 uçakları, tam yüklü halde 13 tonun üzerinde ağırlığa sahip olup, yüksek hızla inişler gerçekleştiriyor. Bu uçakların kısa pist mesafesindeki inişlerinde ortaya çıkan kinetik enerji ve aşırı ısıyı emmek amacıyla geliştirilen bu bileşenler, kablolama ile aviyonik sistemlerin zarar görmesini önlemeyi amaçlıyor.
F-35 programında yaşanan bu tedarik hamlesi, derinleşen bakım krizinin ve yedek parça eksikliğinin ardından geldi. ABD Sayıştayı’nın (GAO) raporlarında da belirtildiği gibi, bakım altyapısındaki yetersizlikler, dünya genelinde 19 ülkede görev yapan 1.100’den fazla F-35 uçağının operasyonel hazırlık oranlarını olumsuz etkiliyor. Özellikle fren sistemi bileşenlerindeki eksiklikler, uçakların hangardan çıkış süresini geciktiriyor. Yeni sözleşme ile bu parça tedarikindeki sorunların çözülmesi hedefleniyor.
Askeri uzmanlar, mevcut fren sistemi probleminin F-35’in genel termal yönetim sorunlarının sadece bir parçası olduğunu belirtiyor. Block 4 modernizasyonu ile entegre edilecek yeni radar ve elektronik harp sistemlerinin mevcut soğutma mimarisinin sınırlarını zorladığı ifade ediliyor. Yeni nesil güç ve termal yönetim sistemlerinin ancak 2030-2032 döneminde hizmete girebileceği göz önünde bulundurulduğunda, Lockheed Martin’in aldığı bu son ısı emici ihalesi, filonun uçuş ömrünü korumak için uzun vadeli modernizasyon tamamlanana kadar bir acil çözüm olarak değerlendiriliyor.
